Tài chính phi tập trung (DeFi) - Tương lai ngành tài chính 2020?

Lina Network

|
Tháng Tám 17, 2020

Nửa đầu năm 2020, cả thế giới chịu ảnh hưởng nặng nề từ Đại dịch bệnh thế kỷ COVID-19, gây nên cú sốc lớn tới đà phát triển kinh tế toàn cầu. Đi ngược với xu thế này là ngành công nghiệp tiền mã hoá, đặc biệt là Tài chính phi tập trung (DeFi) đang tiếp tục đổi mới và phát triển một cách đáng kinh ngạc trong thời kỳ suy thoái của nền kinh tế.

Tài chính phi tập trung (DeFi) là gì?

Trước tiên, để biết rõ hơn về Tài chính phi tập trung, chúng ta cần hiểu chút kiến thức về Tài chính tập trung hay Centralized Finance. Hiểu một cách đơn giản, Tài chính tập trung là loại hình tài chính được phát triển và kiểm soát bởi một hoặc một nhóm người trong tổ chức. Giống như các quỹ đầu tư, công ty, tập đoàn hay ngân hàng, các tổ chức tài chính truyền thống v.v, đều là thực thể thuộc nền Tài chính tập trung. Khi tương tác với những tổ chức này, người dùng sẽ phải qua nhiều hệ thống trung gian. Ví dụ, khi giao dịch tiền mặt tại ngân hàng, chúng ta phải làm việc thông qua giao dịch viên để có thể chuyển tiền và mất một khoảng thời gian xác nhận giao dịch. Giao dịch viên ở đây sẽ được gọi là một trung gian (Middle-man).

DeFi's influence is slowly changing the financial limits

Với loại hình Tài chính phi tập trung hay Decentralized Finance với tên viết tắt là DeFi, được định nghĩa là loại “tài chính mở” cho hệ sinh thái bao gồm các ứng dụng tài chính được phát triển từ công nghệ phi tập trung thông qua hệ thống mạng lưới Blockchain. Ngày nay, thuật ngữ Tài chính phi tập trung thường được sử dụng để mô tả một xu hướng phi trung gian trong giới tài chính, khác với loại hình Tài chính tập trung hay Centralized Finance.

DeFi là phong trào thúc đẩy việc sử dụng mạng lưới phi tập trung và các phần mềm mã nguồn mở không có bất kỳ trung gian, giúp tạo ra nhiều sản phẩm và dịch vụ tài chính. Các dịch vụ của DeFi gắn liền với tài sản kỹ thuật số (Digital Asset), tiền mã hoá (Cryptocurrency) là một thí dụ điển hình trong trường hợp này. Người dùng có thể kiểm soát các tài sản của mình và tương tác với chúng thông qua ứng dụng mạng lưới ngang hàng (P2P) hay các ứng dụng phi tập trung (Dapps).

Sự phát triển của DeFi

Với mức tăng trưởng trong hệ sinh thái theo cấp số nhân, DeFi tiếp tục phát triển số lượng tài sản mới tăng gấp 10 lần so với năm 2019. Hệ sinh thái DeFi vừa trải qua cột mốc kỷ niệm đáng nhớ khi tổng khối lượng tài sản được khoá bên trong (Total value locked) đạt mức 4,22 tỷ USD (dựa theo báo cáo của TokenInsight) trong tháng 8 năm 2020, bất chấp sự lây lan của dịch Covid-19, gây ảnh hưởng nặng nề tới nền kinh tế toàn cầu.

Hiện tại, DeFi được ứng dụng trong:

DeFi Lending Là một nền tảng vay mượn phi tập trung, có nhiều lợi thế so với hệ thống tín dụng truyền thống, cho phép quyết toán giao dịch ngay lập tức, thế chấp tài sản số, không cần kiểm tra lịch sử tín dụng và khả năng tiêu chuẩn hóa trong tương lai. Nhờ xây dựng trên mạng Blockchain công khai (Public Blockchain) nên các bên tham gia vào dịch vụ cho vay không cần kiểm tra thông tin và loại bỏ được các phương pháp xác minh mật mã trung gian. Thị trường cho vay trên blockchain giúp giảm rủi ro từ phía đối tác, giúp hoạt động vay mượn trở nên tiết kiệm hơn, nhanh hơn và tiếp cận được nhiều người hơn. Một số nền tảng vay mượn phi tập trung nổi bật như: Coumpound, Maple, Maker, AAVE, HELIS, Torque, InstaDApp, Marble, DeFiner, NUO, Pool Together, Fulcrum, SYSX, Sablier, EOSREX, TOPO, Dharma, LENDF.ME, v.v.

DEXs – Decentralized Exchanges: Sàn giao dịch phi tập trung. Là các nền tảng cho phép người dùng giao dịch tài sản kỹ thuật số hay tiền mã hoá không cần thông qua trung gian, giao dịch sẽ được thực hiện trực tiếp từ ví người dùng thông qua hợp đồng thông minh (Smart contract). Một số sàn giao dịch phi tập trung nhận được sự tin tưởng của người dùng trên thế giới như: 0x, 1inch, AIRSWAP, ACDEX, Balancer, Bamboorelay, SwicheoNetwork, Bancor, Dex.blue, IDEX, RELAY, BinanceDEX, LOOPRING, Curve, Fulcrum, Paraswap, TOKENLON, TOTLE, DeversiFi, dForce, Uniswap, Kyber Network, SYSX, Jelly Swap, v.v.

Digital Asset Management: Quản lý tài sản kỹ thuật số là ứng dụng định hướng toàn bộ hoặc một phần danh mục đầu tư của khách hàng bởi tổ chức dịch vụ tài chính, với phí giao dịch thấp và thời gian giao dịch nhan h chóng. Một số ứng dụng quản ý và lưu trữ tài sản phi tập chung như: Argent, Dhama, Trust Wallet, Gnoisis Safe Multisig, Portis, Dapper, Ambo, Zapper, InstaDApp, Melon, Monolith, Set, ZERION, v.v.

Stablecoin & Wrapped Assets: Tiền ổn định phi tập trung là đồng tiền mã hoá được sinh ra với giá trị của chúng được neo giá theo một tài sản tại thế giới thực. Ví dụ chúng ta có đồng USDT của Tether được neo giá gần xấp xỉ bằng đồng Dollar Mỹ. Có thể kể tên số dự án nổi tiếng trên thế giới như: AnchorUSD, DAI, HUSD, BUSD, AUGMINT, USDX, NEUTRAL, PAXOS STANDARD, pTokens, Ampleforth, mSTABLE, RESERVE, Tether, USDCoin, Terra, TUSD, Kave, v.v.

Staking: Là hình thức góp vốn bằng tiền mã hoá để nhận phần thưởng qua các hoạt động trên mạng Blockchain, loại hình này giống với việc gửi tiền tiết kiệm vào ngân hàng và được trả lại lãi suất tương ứng. Staking có mối liên quan mật thiết tới thuật toán Proof-of-Stake hoặc một số biến thể có liên quan. Các dự án hiện tại đang phát triển theo mô hình này gồm có: Stakefish, HyperBlocks, Spark Pool, Staked, Staking Facilities, Figment Networks, STAKE CAPITAL, StakeWith.Us, STAFI, v.v.

Data Services: Là nơi mà bạn có thể tự do phát triển và xây dựng mô hình kinh doanh trên mạng lưới Blockchain của chính mình. Bao gồm các dự án: DEFI.REVIEW, THE GRAPH, Dune Analytics, Amberdata, Blocknative, Elementus, DeFi, Covanlent, Defiprime, Alethio, DeFi Saver, LoanScan, v.v.

Infrastructure: Là loại mô hình cho phép người dùng sử dụng hợp đồng thông mình (Smart contract) kết nối dữ liệu trong thế giới thực trên nền tảng cơ sở hạ tầng hệ thống mạng lưới phi tập trung. Một số dự án đang phát triển theo mô hình này có thể kể tới như: Chainlink, Band Protocol, Tellor, Coinbase, Oracle, Plutus DeFi, Nest, BLOCKSTACK, AZTEC, Ren, METER, WalletConnect, POA, v.v.

Derivative: Là dạng dự án tạo ra hệ sinh thái phi tập trung về các tài sản kỹ thuật số phái sinh. Bao gồm các dự án: AUGUR, GNOSIS, ERASURE, Helena, LIMA, Veil, NUMERAI, Laminar, OPYN, YNTHETIX, Nexus Mutual, v.v

Sự khác biệt giữa Tài chính truyền thống, FinTech và DeFi

Việc ra đời của DeFi phản ánh trực tiếp sự đối lập trong cách hoạt động giữa hai phạm trù Tài chính tập chung và Tài chính phi tập trung.

Centralized and Decentralized Financial System Model

Mô hình hệ thống Tài chính tập trung và phi tập trung

Khi nói tới Tài chính truyền thống và sản phẩm công nghệ, chúng ta sẽ nghĩ ngay tới các ứng dụng FinTech. Vậy FinTech là gì? FinTech là kết hợp công nghệ để cải tiến các phương pháp và dịch vụ tài chính truyền thống. Một số ví dụ phổ biến của FinTech là các ứng dụng cung cấp dịch vụ ngân hàng trên điện thoại thông minh thay thế cho ngân hàng truyền thống, hay các ứng dụng tương tự cho tiền mặt được mã hoá. Hiện tại đã có nhiều nền tảng tiền mã hoá sử dụng kết hợp kiểm soát tập trung và phi tập trung.

Điểm khác biệt giữa Tài chính truyền thống, FinTech và DeFi được thể hiện trong bảng dưới đây:

Tài chính truyền thốngFinTechDeFi
Phát hành tiền tệChính phủPhần thưởng từ các thuật toán Proof-of-Work hay Proof-of-Stake
Giao dịch tiền tệTiền mặt (Fiat)Revolut, TransferwiseTiền mã hoá và giao dịch token
Vay mượn tiềnNgân hàngLending ClubGiao dịch trực tiếp qua Mạng ngang hàng (P2P)
Chuyển đổi tài sảnSàn giao dịch & Blockers giống NasdaqSàn giao dịch phi tập trung - Decentralized Exchange
Hình thức đầu tư Cổ phiếu, Trái phiếu, v.v., thông qua Ngân hàng và Sàn giao dịchGiao dịch tiền mặt đầu tư qua cá nhân hoặc tổ chức tài chínhChuyển đổi qua các đợt phát hành sản phẩm tài chính (ICOs, STOs và token basket)

Sự bùng nổ của DeFi trong tương lai ngành tài chính

Có thể gọi năm 2020 là năm phục hưng cho lĩnh vực DeFi. Giữa cuộc khủng hoảng kinh tế và sức khỏe toàn cầu, các dự án tài chính phát triển theo mô hình phi tập chung vẫn tiếp tục phát triển, stablecoin đang dần trở nên phổ biến, đưa những tổ chức và cá nhân mới vào thị trường. Giá trị của các token DeFi đã tăng 200% kể từ đầu năm. Cơ hội cho các công ty khởi nghiệp sử dụng công nghệ mới này là vô tận, hứa hẹn phát triển và đa dạng hóa cho hệ sinh thái. DeFi đã thay đổi trò chơi về kinh tế, các ứng dụng trong ngành tài chính này sẽ sớm được xuất hiện, được xây dựng với chi phí thấp và sẵn sàng thâm nhập vào thị trường đại chúng. Lina Network là một doanh nghiệp tiên phong trong việc phát triển và ứng dụng các công nghệ tiên tiến nhất tại Việt Nam.

Cùng theo dõi các thông tin về công nghệ số cùng Lina Network.

Bình luận

Your email address will not be published

*