Blockchain là gì - Khái niệm cơ bản và ứng dụng của nó

Lina Network

|
Tháng Bảy 29, 2020

Blockchain là gì? Đây là cụm từ được gõ rất nhiều trên các công cụ tìm kiếm khi “cải cách công nghiệp 4.0” trở thành cụm từ phổ biến trên các mặt báo. Cùng Lina Network giải đáp câu hỏi này qua loạt bài viết về Blockchain và các ứng dụng của nó.

Blockchain là gì?

Rất nhiều người vẫn hay lầm tưởng Blockchain và Tiền mã hoá (cryptocurrency) với nhau, vì vậy khi giá Bitcoin (tiền mã hóa đầu tiên) rớt từ $20 000 về $5000, rất nhiều người “dị ứng” với cụm từ Blockchain. Thật ra Blockchain là một công nghệ, chứ không phải là 1 ứng dụng nào đó.

Chúng ta có thể so sánh Blockchain như nền tảng internet. Các dịch vụ như website, game online, ngân hàng điện tử… đều là các ứng dụng của internet, trong đó tiền điện tử trong hệ thống ngân hàng là hình thức dùng để thanh toán online. Tương tự với Blockchain, Blockchain sẽ có các ứng dụng như Supply Chain, Review, Identity, Game, tiền mã hoá… Và ứng dụng tiền mã hoá là một trong số các ứng dụng đó.

Khái niệm blockchain dưới góc nhìn kỹ thuật

Blockchain là công nghệ lưu trữ dạng chuỗi khối phi tập trung với nhiều máy chủ (node), dựa trên sự đồng thuận của các node. Dữ liệu được lưu trữ trong từng khối (block), khối mới sinh ra có sự móc nối đến khối trước đó, tạo thành một chuỗi (chain). Chuỗi khối này có sự liên kết vững chắc dựa vào hàm băm mật mã.

Có thể coi Blockchain là sổ cái công cộng của tất cả các giao dịch đã từng được thực hiện trên nền tảng của nó (ví dụ giao dịch trên nền tảng SHA-256 của Bitcoin). Các khối được thêm vào Blockchain theo thứ tự tuyến tính (theo đường thẳng), theo trình tự thời gian. Mỗi full node (tức là mỗi máy tính kết nối với mạng Blockchain được sử dụng như máy chủ mới, thực hiện nhiệm vụ xác nhận và chuyển tiếp các giao dịch) có một bản sao của Blockchain, được tải xuống tự động khi tham gia vào mạng Blockchain.

Mô tả đơn giản về Blockchain

Nếu bạn vẫn chưa nắm được Blockchain là gì qua khái niệm kỹ thuật thì đừng lo lắng, chúng tôi sẽ đưa ra một ví dụ minh họa cho bạn. Hãy thử tưởng tượng, bạn là kế toán trưởng trong 1 công ty nhỏ, tất cả các nghiệp vụ phát sinh trong đều được bạn ghi lại và lưu trong ổ đĩa C đã được bảo mật của máy tính công ty. Khi cần bất cứ thay đổi nào về các con số như chuyển tiền ra vào, thanh toán đơn hàng… bạn sẽ cập nhật trên sổ cái này và chỉ một mình bạn có thể thấy nó trừ khi bạn chia sẻ cho người thứ ba.

Blockchain cũng chính là sổ cái đó, tuy nhiên sổ cái này không được lưu trên 1 máy mà nó được lưu trên tất cả các máy trong công ty, kể cả máy tính của các phòng ban không liên quan như phòng bảo vệ… đây được gọi là hệ thống decentralized – hệ thống sổ cái phân tán.

Sự phi tập trung của Blockchain

Như đã nói ở trên, công nghệ Blockchain là công nghệ lưu trữ thông tin một chiều, không chỉ trên một máy chủ mà nhiều máy chủ (node) khác nhau tham gia vào mạng lưới. Blockchain có thông tin đầy đủ về các địa chỉ và số dư từ khối genesis – khối nguyên thủy (các giao dịch đầu tiên được thực hiện) đến khối gần đây nhất được hoàn thành.

Blockchain như là một sổ cái công cộng có nghĩa là bạn có thể truy vấn bất kỳ khối nào (ví dụ https://blockchain.info/) cho các giao dịch liên quan đến địa chỉ Bitcoin cụ thể – ví dụ: bạn có thể tìm địa chỉ ví của mình để xem giao dịch mà bạn đã nhận được những Bitcoin đầu tiên.

Các giao dịch được cập nhật trên Blockchain.info

Blockchain được coi là sự cải tiến công nghệ chính của Bitcoin, vì nó là một cơ chế xác nhận “không tín nhiệm” của tất cả các giao dịch trên mạng. Người dùng có thể tin tưởng hệ thống sổ cái công cộng được lưu trữ trên toàn thế giới này trên những node phân cấp khác nhau, được duy trì bởi những thợ đào – người ghi sổ, trái ngược hoàn toàn với việc phải thiết lập và duy trì sự tín nhiệm đối với đối tác giao dịch (một người khác) hoặc bên trung gian thứ ba (ví dụ như ngân hàng).

Các ứng dụng thực tiễn của blockchain

Blockchain là cấu trúc cho một hệ thống mới của các giao dịch phân cấp dựa trên sự không tín nhiệm, là chìa khóa quan trọng của sự đối mới. Blockchain cho phép giao dịch phi trung gian và phi tập trung của bất kỳ loại nào giữa tất cả các bên trên cơ sở toàn cầu. Blockchain giống như một lớp ứng dụng khác chạy trên ngăn xếp giao thức Internet hiện có, bổ sung thêm một lớp hoàn toàn mới cho Internet, cho phép các giao dịch kinh tế, cả thanh toán bằng tiền điện tử ngay tức thì (đối với một số loại tiền điện tử được sử dụng phổ biến) và trong dài hạn, với các hợp đồng tài chính phức tạp.

Bất kỳ tiền tệ, hợp đồng tài chính, hoặc tài sản vô hình hoặc tài sản hữu hình nào, đều có thể được giao dịch với một hệ thống như Blockchain. Hơn nữa, Blockchain có thể được sử dụng không chỉ cho các giao dịch, mà còn là một hệ thống đăng ký và kiểm kê để ghi chép, theo dõi, giám sát và giao dịch tất cả các tài sản.

Blockchain Benefits in many industries
Các ứng dụng của Blockchain

Một Blockchain tương đối giống như một bảng tính khổng lồ để đăng ký tất cả các tài sản, và một hệ thống kế toán để giao dịch chúng trên quy mô toàn cầu, có thể bao gồm tất cả các hình thức tài sản được nắm giữ bởi tất cả các bên trên toàn thế giới. Do đó, Blockchain có thể được sử dụng cho bất kỳ hình thức đăng ký tài sản, kiểm kê và giao dịch, trao đổi nào, bao gồm mọi lĩnh vực tài chính, kinh tế, và tiền; tài sản hữu hình (tài sản vật lý); và các tài sản vô hình (sự bỏ phiếu, ý tưởng, danh tiếng, ý định, dữ liệu sức khoẻ,...).

Cùng tìm hiểu cơ chế giúp Blockchain trở thành công nghệ minh bạch và bảo mật bật nhất hiện nay qua bài viết: Cơ chế đồng thuận của Blockchain.